Horst aan de Maas maakt zich op voor bestrijding van de eikenprocessierups

De bestrijding van de eikenprocessierups gaat volgende week van start in Horst aan de Maas. De overlast van de eikenprocessierups viel vorig jaar mee. Na de piekjaren 2018 en 2019 is het aantal overlastmeldingen flink gedaald. Mark Palmer en Bas van de Lisdonk van de gemeente Horst aan de Maas leggen uit hoe ze te werk gaan.

Eigenlijk zou de bestrijding van de eikenprocessierups twee weken geleden begonnen zijn, maar het weer gooide roet in het eten. "Als het te koud weer is heeft het geen zin om te spuiten, dan heeft het geen effect", vertelt Mark Palmer, senior medewerker groen bij de gemeente Horst aan de Maas. "De verwachting is dus dat we volgende week beginnen." De bladeren van de eikenbomen, die de eikenprocessierups opeet, worden met het biologische middel XenTari gespoten. De rupsen eten de bladeren en daarmee de bacterie die XenTari overbrengt en gaan daarna dood. "Het is een heel effectief middel en als je het aan mij vraagt ook het beste."

Routes spuiten
Op de website van de gemeente Horst aan de Maas is een digitale kaart te vinden waarop alle plekken te zien zijn waar wordt gespoten tegen de rups. "Zoals je ziet spuiten we op veel plekken", zegt Palmer. "We spuiten voornamelijk op fietsroutes van schoolkinderen en binnen de bebouwde kom. Niets is vervelender dan na een wandeling door het centrum van een dorp bij thuiskomst enorm veel last te hebben van jeuk." In de bossen wordt er bijna niet gespoten. Dat heeft een reden. "Het is een natuurgebied", zegt Bas van de Lisdonk, medewerker groenbeheer bij de gemeente Horst aan de Maas. "We laten de natuur haar gang gaan. Daarnaast is het ook onbegonnen werk om al deze bomen te behandelen. Als je de natuur ingaat, kun je ervoor kiezen om een jas aan te doen of in ieder geval je armen te bedekken. Bomen waarvan het bekend is dat ze de eikenprocessierups dragen, wordt wel een lint omheen gespannen om wandelaars te waarschuwen."

Meldingen
In 2018 en 2019 kende Nederland een piek van eikenprocessierupsmeldingen. "We weten ook niet precies waar al deze meldingen vanaf kwamen", zegt Palmer. "Hier in Horst aan de Maas hebben we al tientallen jaren last van de beestjes, maar niet heel veel. Omdat het die twee jaren zo extreem was en het ook bekend werd boven de rivieren, kreeg het ineens landelijke aandacht. Het is niet zo dat de overlast in Horst aan de Maas extreem is gestegen." Vorig jaar daarentegen daalde juist het aantal meldingen. "Vorig jaar viel ons heel erg mee." Een melding van een eikenprocessierupsennest kan gedaan worden via de website van de gemeente of via de gemeente-app. "Alleen als je er echt overlast van ondervindt, dan maak je een melding. Als je toevallig, tijdens een fietstocht, een nest tegenkomt, is een melding niet nodig."

Initiatief nemen
De inwoners uit Horst aan de Maas kunnen ook zelf initiatief nemen zodat er minder overlast is van de jeukende rupsen. "Het is eigenlijk heel simpel", zegt Palmer. "Zorg voor een betere biodiversiteit. Je hoeft niet altijd alles te maaien, laat het gras een keer staan. Helaas kunnen we nesten op eigen terrein niet weghalen, dan kun je het beste een particulier bedrijf bellen." De klimaatsveranderingen hebben ook veel invloed op de komst van de eikenprocessierups, vertelt Van de Lisdonk. "We hebben momenteel last van een lage waterstand door de droogte in Nederland. Hierdoor krijgt een boom een slechtere weerstand wat leidt tot ziektes en bijvoorbeeld vatbaarder is voor de eikenprocessierups." Van de Lisdonk wil één gerucht de wereld uit helpen. "Je ziet wel eens bomen ingewikkeld met plastic of iets anders. Dan zouden de rupsen de boom niet in klimmen. Dit heeft totaal geen zin. De eitjes van de rupsen zitten namelijk al boven in de boom."

Hoe de toekomst van de bestrijding van de eikenprocessierups eruit gaat zien, is nog onduidelijk volgens de heren. "De rups evolueert zelf ook, zo zitten ze tegenwoordig ook op de Amerikaanse eik", zegt Van de Lisdonk. "Het hangt allemaal af van onze biodiversiteit en de klimaatveranderingen. Dus een oproepje aan alle mensen uit Horst aan de Maas: let op de biodiversiteit."

Tekst: Niels van Rens