Aantal soa’s onder Limburgse jongeren stijgt

Het aantal Limburgse jongeren met een seksueel overdraagbare aandoening (soa) dat zich meldt bij de GGD de afgelopen jaren is toegenomen. Dat blijkt uit het onderzoek van de Thermometer Seksuele Gezondheid Jongeren Limburg 2018 van GGD Limburg-Noord en Zuid Limburg. 18,5 procent van alle jongeren onder de 25 jaar die zich vorig jaar meldden, had een soa.

Een jaar eerder was het percentage 17 procent. In 2016 was het aantal soa’s weer hoger met een percentage van 18,6 procent. De jaren daarvoor waren er flink minder seksuele overdraagbare aandoeningen. In 2015 16,1 procent en in 2014 14,1 procent. Volgens Luuk Levels, arts infectieziektebestrijding bij GGD Limburg-Noord, kan de toename meerdere oorzaken hebben. “Het is lastig te zeggen waardoor zo’n stijging ontstaat”, vertelt Levels. “De meest logische reden is dat jongeren vaker minder veilig vrijen. Ze denken net voor de daad niet goed na en dan nemen ze het risico om zonder anticonceptie te vrijen.”

Uit het onderzoek blijkt dat praktisch opgeleide jongeren (66 procent) meer risico lopen op een soa dan theoretisch opgeleide jongeren (34 procent). Ook jonge mannen die seks hebben met hetzelfde geslacht hebben een verhoogd risico op een seksueel overdraagbare aandoening.

Doelgroep lastig

“Deze categorieën hebben voor ons extra de aandacht”, zegt Levels. “We proberen door preventieve maatregelen zoals voorlichting en trainingen deze groep duidelijk te maken wat de risico’s zijn tijdens het vrijen.” De doelgroep is volgens Levels ook lastig te bereiken. “Ze komen minder snel langs bij de GGD voor advies, voorlichting of informatie. Als ze ons niet zo snel bereiken, moeten wij het omdraaien en dus zelf naar deze doelgroep stappen. Daarom gaan we de komende tijd vaker voorlichting geven op bijvoorbeeld speciaal onderwijs.”

Taboe

Voorlichting is belangrijk om seks en soa’s bespreekbaar te maken, stelt de GGD. Er heerst nog altijd een taboe op deze onderwerpen. Volgens Levels praten jongeren onder elkaar er wel over. “Maar niet altijd op de goede manier. Er wordt soms ook stoer over gedaan of lacherig, en dat is fout.” Levels noemt als voorbeeld sexting (delen van seksueel getint materiaal, zoals naaktfoto’s en/of filmpjes). “Je ziet dat sexting steeds normaler wordt onder jongeren. Vaak zien zij dit als onderdeel van seksuele ontwikkeling. Gevaar is dat deze foto’s of video’s worden verspreid door Jan en alleman. Dat is seksueel grensoverschrijdend gedrag en meestal hebben zij dat niet door.”

De meest voorkomende soa’s in Limburg onder jongeren zijn chlamydia (17 procent), gevolgd door gonorroe (2 procent). Jonge mannen die seks hebben met mannen, hebben een verhoogd risico op hiv. Om die reden kunnen zij zich twee keer per jaar kosteloos laten testen voor een soa bij de GGD. Sinds april 2018 kunnen mannen die seks hebben met mannen advies en informatie opvragen bij het Centrum voor Seksuele Gezondheid (CSG) Limburg over het preventiemiddel PrEP (pre-expositie profylaxe). Met deze pil kunnen gebruikers voorkomen dat ze hiv krijgen.

Uit de Limburgse Thermometer bleek ook dat de helft van de meisjes en één op de vijf jongens last heeft gehad van ongewilde seksuele ervaringen. De ongewilde seksuele ervaring die meisjes het meest meemaken is het ongewild aanraken van borsten, billen of geslachtsdelen. Bij jongens komt het ongewild zoenen het meest voor. In het najaar komt GGD met resultaten van een nieuw onderzoek over seksuele gezondheid waarbij resultaten bekend worden gemaakt op gemeentelijke schaal.