‘Een replica gemaakt van klei, zand, stro en paardenurine’

In Openluchtmuseum De Locht in Melderslo vond op zondag 7 april de opening van het Oudste Huis plaats. Deze middeleeuwse boerderij is een replica van de boerderij die er, zoals uit archeologisch onderzoek is gebleken, rond 1320 daadwerkelijk heeft gestaan. Het Oudste Huis werd feestelijk geopend door de kersverse burgemeester Ryan Palmen en mevrouw Christiaens, de oudste inwoonster van Melderslo.

De Locht kreeg in 2009 de kans om een stuk grond toe te voegen aan het terrein. Tijdens een archeologisch onderzoek werden op dit nieuwe stuk grond sporen aangetroffen van een middeleeuwse paalwoning. “Het idee ontstond om hier, natuurlijk met hulp van archeologen en deskundigen, een replica van te bouwen”, vertelt Mart Peters van het museum. Nu, tien jaar na de vondst, is die replica een feit. “Het huis is gemaakt van klei, zand, stro en paardenurine. Deze opgedroogde samenstelling kan echt heel lang mee. Het dak is bedekt met riet en op de nok zitten heiplaggen”, legt Peters uit. Hij vervolgt: “Vroeger woonden in de ene helft van het huis mensen. De andere helft was bedoeld voor het vee.”
In eerste instantie was de verwachting niet dat de boerderij nu al klaar kon zijn. Pas anderhalf jaar geleden werd er begonnen met de bouw. Henk Kemperman, directeur van De Locht, vertelt: “We hebben een tijd geleden met de werkgroep van 800 jaar Horst aan de Maas aan tafel gezeten over wat De Locht bij kon dragen aan de festiviteiten. De boerderij was toen in aanbouw en de werkgroep was daarover meteen erg enthousiast.” Het was echter niet zomaar haalbaar om de boerderij al in 2019 op te leveren. “Horst aan de Maas 800 heeft daarop 15.000 euro bijgedragen. De rest, 25.000 euro, is betaald uit eigen middelen van De Locht.” Met de bijdrage van Horst aan de Maas 800 en de handen van heel veel vrijwilligers kon de boerderij verder gerealiseerd worden en inmiddels staat de boerderij van 18 bij 10 meter er. Het is druk op het terrein van De Locht tijdens de officiële opening van het Oudste Huis. De middag start met een lezing door archeoloog Xavier van Dijk, die de bezoekers meer vertelt over de boerderij die vandaag onthuld gaat worden. Als hij zijn verhaal heeft gedaan, vertrekken de bezoekers in een stoet richting het Oudste Huis. Voorop in de stoet gaan de burgemeester en mevrouw Christiaens, de oudste inwoonster van Melderslo. De kar waarin ze zitten, wordt getrokken door een koe: zo ging dat vroeger ook. De stoet wordt muzikaal begeleid op harp en fluit door Iris en Luuk, beter bekend als de Keltische Hobbits. Eenmaal aangekomen bij de boerderij, zijn het de burgemeester en mevrouw Christiaens die samen de deur openen, waarna de bezoekers binnen een kijkje kunnen nemen.
Kersverse burgemeester Ryan Palmen is lovend over de manier waarop het Oudste Huis tot stand is gekomen. “Ik vind het een eer om op mijn zesde dag als burgemeester al hier te staan”, zegt hij. “En wat is het mooi geworden. Het is prachtig om te zien dat de ideeën van de mensen hier samen worden gerealiseerd. Initiatieven zoals deze maken mij trots en dankbaar om hier burgemeester te mogen zijn.” Ook De Locht-directeur Kemperman is blij met de boerderij en ziet het gebouw als een aanwinst voor het museum. “Met deze boerderij hebben we er een mooi attractie bij, waarin we de bezoekers kunnen laten zien hoe men een heel stuk het verleden in woonden en leefden. Het is een prachtig mooi gebouw geworden, dat hier in de regio vrij uniek is en het museum extra aantrekkelijk maakt voor bezoekers.”